Senador Durana jupax Bolivia machaq presidente ukar jawst’i, Chile ukamp irnaqañataki contrabando, jan wali inmigración ukhamaraki auto lunthatäwinakata

Senador José Pilo Durana, Senado ukana Seguridad Pública Comisión ukana irpirixa, mä jawst’äwiwa lurawayi Bolivia markana machaq presidente Rodrigo Paz ukarux, Chile ukamp ch’aman irnaqañataki frontera seguridad tuqinakaru. Jupasti arsusiwa contrabando, jan wali inmigración ukhamaraki auto lunthatäwinak taypinkirinakar jach’a ch’amamp atañatakixa, kunatix aka jan walinakax Chile markana norte tuqinakaruw wal ajllipachixa.

Durana amtayawayiwa, machaq mandatario altiplánico ukax kamisanx campaña tiempo ukana arsutayna sasin, Chile markat lunthatasina apaqata autunakaru legalizasañ muni, ukasti —arsusiwa— crimen organizadompi ch’amañchawiwa, ukhamaraki seguridad jan walt’äwi juk’amp jach’achani frontera tuqinakan jakirinakarux.

Ministerio Público ukana Sistema de Apoyo a los Fiscales (SAF) sata yatiyäwinaka uñacht’ayapxiwa, 2025 marana septiembre 30 urukama 868 delito motor auto lunthatäwi ukanakapax qillqatäna, jupanakanxa violencia ukhamaraki intimidación ukampi lurata lunthatanakasa utjawayi, ukat 2024 marana 847 jach’a delito qillqata jach’achawayiwa.

“Auto lunthatañanakax sartaski ukhaxa janiw jark’aqañjamäkiti, crimen organizado ukampiw chikachasirixa. Aka jan walt’äwix jach’a ch’amampi apanakaspawa, ukat internacional cooperacióna ch’amanchasasa wal wakisiwa”, sasaw legislador José Durana arst’awayi.

Aka amparampixa, Durana jawst’awayiwa presidente Rodrigo Paz ukarux mä suma amuyt’äwi, masincht’äwi ukhamaraki irnaqäwi chiqapar yatiyañapataki Chile markaru, janiw ilegalidadampi condescendencia lurkaspañapatakiti. “Suyt’asipxta machaq presidente boliviano ukax mä amuyt’awi mayjt’ayapxañapataki, jan ukasti discurso populistanaka qhipar yapxañapataki, ukhamaraki confianza, respeto ukhamarusa chikanchasiñampi, delito transnacional ukanakarux mayachasiñampi”, sasaw jupax yatiyawayi.

Legislador ukax mä qhawqha arunakampi yatiyawayiwa: Chile markankirinakana seguridad ukhamaraki relación bilateral ch’amanchäwiw jach’a prioridadanakawa, ukatakisti Boric gobierno ukana autoridadanakax amuykipañapawa ukhamaraki frontera tuqinakan vigilancia ukhamaraki prevención ch’amanchäwinakampi walja ch’amampi luräwinak ch’amanchañapataki.

Qhiparuxa, Durana siwa machaq presidente boliviano ukax jan ukaki ilícito apnaqirinakar sayt’ayasa, jan ukasti aka markanakataki jaqinakarusa economía ukhamaraki jakañaru jan walt’añanak jark’aqasa yanapt’añapataki. Ukhamaraki jupax arsusiwa, “pachax wakt’ayi Arica–La Paz ferrocarril wakichäwi q’iphtayañataki, kunatix 20 maraniw sayt’atäxi, ukampirus carga ukhamaraki cliente utjarakiwa jupanakamp apnaqañataki”.

 

Uruña Apthapiw

Uruña Apthapiw