Autoridadanakax Quillagua aduana wakichäwi qhipa luräwi uñakipapxi

Luräwixa 90 % qhipartaski ukhamwa uñacht’ayasi, ukhamarusa octubre phaxsin aka marana Aduanas markaru churasiñataki wakicht’atarakiwa. Aka wakichäwixa jach’a askincht’äwiwa frontera uñakipañataki ukhamaraki seguridad ch’amanchañataki norte macrozona taypina.

Autoridadanakax Quillagua Aduana wakichäwi qhipa luräwi uñakipañataki sarañapampiwa uñakipapxi. Uka wakichäwixa fotovoltaico planta apnaqaniwa ukhamaraki Certificación Edificio Sustentable (CES) katuqatawa, ukhamatwa jach’a qillqatanaka taypin norte markana suma machaqaraki energía apnaqäwi amuyt’ayiri tukusi.

Aka luräwina Pedro Medalla (Delegado presidencial regional (s)), Juan Papic (SEREMI Obras Públicas), Séfora Sidgman (SEREMI Energía Tarapacá) jupanakaw chikanchasipxäna. Jupanakasti yatiyapxäna: aka wakichäwixa frontera uñakipañataki ukhamaraki energía mayjt’äwi thakhinakaru ch’amanchañataki wakisiwa.

Ukhamaraki Rodrigo Vargas (Delegado presidencial provincial del Tamarugal), Edinson Jara (MOP Arquitectura irpiriri), Cristian Molina (Aduana Iquique regional irpiriri) jupanakampi ukhamaraki luräwi irpirinaka chikanchasipxäna.

Complejo wakichäwixa wali jach’a thakhi sumankañampi wakichatawa: inti phunchhawi uma apnaqäwi, fotovoltaico centralanakampi, uma jan walt’awi uma askichäwi regadiotaki, suma ch’ama q’añi qullañataki uka utanakampi.

Energía ch’amapansa, wakichäwixa sistema fotovoltaico off grid ukampiw lurata, 650 kW ch’amaniwa ukhamaraki 1.355,64 kWh capacidadani bateríanakampiw apnaqani. Ukhamaraki 3 lote machaq uta taypina autonomíampi ukhamaraki ch’ama suma apnaqäwi churani.

Pedro Medalla, delegado presidencial regional (s), saña: “Aka jach’a wakichäwina luräwinakaruw uñakipapxtana, Tamarugal delegado, Obras Públicas ukhamaraki Energía SEREMInaka, Arquitectura Dirección ukhamaraki Aduanas chikanchasisa. Aka luräwixa marzo 2024 marana qalltäna, jichhaxa agosto phaxsin phuqhasiñapawa, octubre phaxsin Aduanas markaru churasini. Presidente Gabriel Boric gobierno taypina qalltäna, ukhamaraki tukusiniwa. Luräwi taypina 150 jaqiw irnaqawayi, markan qamachañaru ukhamaraki economía ch’amanchañaru yanapt’i. Ukhamarusa wali kusisitawa, aka luräwi Tarapacá ukhamaraki Antofagasta markanakarux ch’amañchañataki askiwa” sasa.

Juan Papic, SEREMI Obras Públicas, saña: “Aka luräwix wali ch’ama luräwiwa, taqpach frontera ukhamaraki aduana thakhinakan luraskiwa. Quillagua ukasti wali ch’ama mayjt’äwiwa seguridad pública taypina. Jichhakiw El Loa ukhamaraki Colchane frontera thakhinakan luräwinakampi yatiyäwinaka apst’añäni. 27 mil millón pesos invertiratawa aka luräwinxa, ciudadanía ukhamaraki equipo técnico ukanakarux askincht’äwi churani. Presidente Gabriel Boric wali phuqhawayiwa jaqinakan qamasa askincht’añataki” sasa.

Séfora Sidgman, SEREMI Energía, saña: “Aka wakichäwixa 1.200 panel fotovoltaico apnaqaniwa, Quillagua frontera uñakipañaru ch’amanchañataki. Sistema fotovoltaico ukhamaruxa, 50 % juk’ampi energía limpia churaniwa, 3 lote taypina, ukhamarusa sapa maraw 3 millón jaqiru uñakipañatakixa apnaqasi. Aka luräwixa suma yatiyawiwa, gobierno transición energética ch’amanchañataki” sasa.

Cristian Molina, Aduana Iquique regional irpiriri, saña: “Aka luräwix wali jach’a mayjt’äwiwa Aduanas uñakipañataki. 15 funcionario taypita 50 funcionario ukhamaraki sartapxäni. Machaq complejo ukax jach’a qawqha uta chhijllañataki wakisiwa, pasajero, particular ukhamaraki carga ukataki. Jach’a andenes revisión, ukhamaraki camión escáner 24 hora, 7 urunaka apnaqañataki wakichatawa” sasa.

Quillagua Aduana complejo ukax wali ch’ama luräwiwa frontera taypina uñakipañataki: sapa maraxa 1.000.000 auto, 3.000.000 jaqi, ukhamaraki 8.000.000 tonelada carga uñakipañawa. Ukhamasti qhipa luräwina modernización ukasti jach’a wakichäwiwa markan sartäwimpi, país taypina mayacht’awi askincht’äwimpi.

 

Uruña Apthapiw

Uruña Apthapiw