Abya Yala markan Indígena Pueblos ukanakan Libre Determinación ukatak Regional Escuela ukax territorio, soberanía alimentaria ukhamaraki jakäwin arxatañ tuqinakatwa yatxatani

Regional Escuela por la Libre Determinación de los Pueblos Indígenas de Abya Yala ukax lunes 14 de septiembre urunx formación proceso ukarux phisqa sesiónampi sarantayaskakini. Aka sesiónax territorio, soberanía alimentaria ukhamaraki jakäwin arxatañ tuqinakatak apst’atawa, ukhamaraki territorio ukhamaraki Madre Tierra arxatañ tuqit mä uñakipäwi yapxatasina.

Regional Escuela por la Libre Determinación de los Pueblos Indígenas de Abya Yala ukax lunes 14 de septiembre urunx formación proceso ukar phisqa sesiónampi sarantayaskani. Aka sesiónax “Compartimos” sat sutiniwa, ukhamaraki jilïr eje ukax “Territorio, soberanía alimentaria y defensa de la vida. Defensa del territorio y de la Madre Tierra” satäniwa.

Aka urun irnaqäwix Guatemala markan 17:00 pachan qalltasini, ukatx Colombia markat jutir Diego Burgos Salamancaw aruskipäwin uñt’ayiri irnaqani. Jupax investigador social ukhamaraki ámbito académico ukamp chikanchata profesionalawa. Medio ambiente ukhamaraki recursos naturales tuqit yatxatäwinakan experiencianiwa, ukhamaraki territorio arxatañana ukhamaraki pueblos indígenas ukhamaraki Madre Tierra taypin utjki uka mayachasiñ tuqinakan irnaqawayiwa.

Apertura energética ukax Guatemala markankir Florinda Lópezan apnaqatañapawa. Jupax pachan jakäwip uñjiri ukhamaraki Q’olajul Ajpop organizaciónan chikanchiripawa. Jupax uka tantachäwirux pueblos indígenas ukanakan yatiñanakapampi ukhamaraki espiritualidad ukamp mayacht’ata mä uñakipäwi apani.

Moderación irnaqäwix wasitampiw Guatemala markankir Nancy Gonzálezan apnaqatañapawa. Jupax comunicadora ukhamaraki formación procesos ukanakan facilitadora irnaqirïpawa, ukhamaraki pueblos indígenas ukanakan derechos ukhamaraki justicia social tuqit ch’amanchasiriwa.

Territorio ukhamaraki jakäwin arxataña

Phisqa sesiónax experiencias maynit maynikam chikancht’asiñataki ukhamaraki territoriox jakäwitaki, identidad ukataki ukhamaraki pueblos indígenas ukanakan sarantaskakiñapatak mä wakiskir elemento ukhamäñapat amuyt’añataki mä espacio jist’arañ muni.

Soberanía alimentaria tuqit aruskipäwix territorio, producción, nayra yatiñanaka ukhamaraki pueblos ukanakan pachpa jakäwi ukhamaraki manq’añanakap arxatañatak capacidad ukamp utjki uka mayacht’asiñ formación proceso ukar apaniñataki yanapt’ani.

Ukhamaraki, Madre Tierra arxatañax aka urunx mä wakiskir dimensiónawa. Ukax participantes ukanakan yatiñanakapampi ukhamaraki experiencianakapampi, comunidades ukanakan territorionakapan mayjt’awinakampi ukhamaraki jan walt’awinakampi enfrentasiñanakamp chikachthaptayi.

Aka machaq sesiónax Regional Escuela ukan 10 jornadas articuladas ukanakat maynïriwa. Escuela ukan amtapax lideresas indígenas ukanakan capacidades políticas, organizativas ukhamaraki incidencia tuqinakan ch’amanchawipawa, yatiñanaka maynit maynikam chikancht’asiñampi, taqpachanin amuyt’asiñampi ukhamaraki propuestas lurawimpi.

Metodología ukax participantes ukanakax yatichäwinakan contenidos ukanakax pachpa jakäwinakapampi ukhamaraki comunidades ukanakan chiqapa realidad ukamp mayachapxañapatakiw thaqhi. Ukhamatwa yatiqatanakax organizaciones ukhamaraki territorionakan apnaqañjam herramientas ukhamar tukuñapa.

Universidad del Liderazgo Político, Empresarial y Social de Gobierno de Chile (ULG) ukax aka proceso ukan institución certificadora ukhamaw chikancht’asi, ukhamatwa participantes ukanakan lurata formación ukax oficialmente uñt’ayasiñapatak yanapt’i.

Phisqa sesiónax lunes 14 de septiembre de 2026 urun Guatemala markan 17:00 pachan lurasiñapawa. Ukhamatwa mä regional proceso sarantayaskakini, uka procesox indígenas liderazgos ukanakar ch’amanchasa, ukhamaraki territorionakan arxatañapa, soberanía alimentaria ukhamaraki jakäwi tuqit aruskipäwi ukhamaraki taqpachanin amuyt’asa lurawinaka lurañataki espacios ch’amanchañ muni.

“Arusax Abya Yala markan jutïripwa lurañataki ch’amancharaki.”

Uruña Apthapiw

Uruña Apthapiw