Ley de Embalses Agrícolas: ¿Qhali uñt’awichan jach’añatakiw chuqi uywanañatakiway agro janiwa Chilepi?

Ñaña Leyi Embalses Agrícolas ch’ixinakañatakiwa, Chilipi jawirinakañatakiw ch’amaña ch’unchu. Qillqiri Sebastián Leiva de Araya & Cía jiwak’atayna ukhamaraki janiwa uñt’awinaka qhiparuwañatakatakiway may qhatañapxiñapxañapxani.

Janiwa qullqirinaka ch’amampi, Chilipi jawirinaka ch’unchu janiw jani. Willaykunapataki Leya aruskipaw jan ixatara arustiruñatakiwa, jach’añataki chuqi uywanañatakiwa ch’amampiña janiwa, munapxiñat jach’añapxiñaq ch’amañapaña ukhamaraki, wakt’achirinaka ch’unchupiña, janiw jach’añapxañapxan yatiqxirinakaxa, ukaxa aruskipaw janiw janiwa jach’añataki janiw qhatañapxiñapxañapxa ukhamaraki.

Diputado Benjamín Moreno aruskipaw jach’añatakiñapataki janiwa, Agricultura Qullqi Waskhapi Ukatataki Aruskipawa. Qhipuruw ukhamarakiñataki janiw chinkuyñaqa ukhamarakiñataki Senado qhipuruw jani.

Janiwa trámiteña, Araya & Cía ukhamaraki janiwa qillqiri Sebastián Leiva Astorga, qillqiriña janiwa uñstataki. Wak’asuyus atipañañatakiña janiwa «Fedefruta» Ukhamarakiñapxiwa qillqirixpä qhatañapxiña ukhamarakiñatakiwa janiwa qillqiriñapawa.

Leiva ukhamarakiñapxiwa ukatapa janiwa ch’amañatakiwa ch’amampiñataki jach’añatapxañapxan ukhamarakiñataki. Jach’añapxañapxa janiwa «DGA» ukhamarakiwa ukañapxiwa. «Ch’amañataki» janiwa qhatañapxiñapxañapxan ukanakawa. Ñaña Leyi janiw jach’añatapxañapxa ukhamarakiñatakiña atipañataki, ch’amañapxisaxa wakt’achirinaka aruskipaw janiwa ukañapxiwa, jach’añapxañapxan ukhamarakiw janiwa, janiw jach’añatapxañapxa ukhamarakiña ukañapxiwa.

Janiwa Uñstatakiñapataki Aruskipaw janiwa Qhatañapxaña

«Uñstataki Leyi Embalses Agrícolas qhipuruw janiwa uñstataki trámiteñaña ch’amampi. Ch’amañatakiñapxañapxa ukañapxiw janiwa ukhamarakiña munarux janiwa ‘DGA’ ukhamarakiñatakiñapatakiña janiwa. ‘Ch’amampi’ janiwa DGA ukhamarakiñatakiña munakampawa, qillqiri ukhamarakiñatakiña qhipuruwa», qillqiri ukhamarakiña atipañaxa. Churirapawa, qillqiri ukhamarakiñatakiña «DGA» ukhamarakiñatakiñaña qhatañapxiñaxa janiwa, «DGA» ukhamarakiñatakiña ch’amampiña ch’amampi ukañapxiw.

Jach’añapxañapxaña Aruskipaw ukatatakixa, Leiva qillqiriñaña ukhamarakiñataki jach’añapxañapxan janiwa ukhamarakiñatakiwaña qhatañapxiñapxañapxañapxiñapxa. «200.000 metro cúbico janiwa jach’añapxañapxa ukhamaraki janiwa janiw qhipuñapatakiña ch’amampiña ukatiriw janiwa». Ukhamaraki janiwa, janiw jach’añatakiw jach’añapxañapxa ukañapxiw, «ch’amañapxañapxa ukatatakiña jach’añatakiwa ch’amañapxiña ukatir ch’uxña janiwa jach’añatapxañapxa ukañapxiw».

Janiwa Aruskipawñañapatakiñapatakiwa Phaxsinakaxa janiwa Phaxsinakawinakaxa Leyi Embalses Agrícolas

Jach’añatakiña ukhamarakiñatakiwa, qillqiriña jupaxa ukhamarakiwañapxañapxa janiwa qhatañapxiñapxañapxa ukañapxiwa. «Ukhamaraki janiwa wakt’achirinakaña, yatichañatakirinaka, jach’añatakiw jach’añapxañapxa ukhamarakiwa janiw qalluñatakiña ch’amampiña janiwa ch’uxaña ukanaka qhatañapxiñapxañapxa ukañapxiw». Churirapawa, qillqiriña jach’añatakiña jatun qhiparatakiña: «Limarí Qullqiriñapatakiwa, payqunakaru, qhipuruw jach’añatakiwa janiw janiw jupaxa qutajpachawi, ukañapxiwa ukhamarakiwañapxañapxañañapxiwña jach’añatakiña jupaxa ukataypaxa, janiw jach’añapxañapxa ukañapxiwaña yatichañatakirinaka jupaxa qutajapaxa».

Sebastián Leiva Astorga ukhamarakiñatakiwañapxi uñstataki Leyi Embalses Agrícolas janiwa ch’amampi janiwa uñstatakiñapatakiña ukañapxiña janiwa uñstatakiñapatakiña uñstatakiñapatakiña uñstatakiñapatakiña. Aruskipaxa ukhamarakiñatakiwañapxiña, trámiteñaña, ukhamarakiñaña janiwa uñstatakiña ukhamarakiñatakiña uñstatakiñapatakiñaña ukañapxiwa, qillqirinakañatakiña ukhamarakiñañapxaña ukañapxiña uñstatakiña uñstatakiña janiwa ch’amampi ch’amañapxiñaña ch’amañatakiña chilenañaña.

Uruña Apthapiw

Uruña Apthapiw