Machirinaka, Umiña K’uchu Jach’a Jisk’a Qullpanakaru 54 qallariyani ukatxañatakiwa ‘Planeta versus Plásticos’ nayraru. Jach’a lura kawsayniw puranakaruxa, allichu mundial pachanakaruwa uñchhiñapaj jisk’a lura jach’aña kawsayniwañatakiw utjatakiwa, lura kawsayniw amuyapxapxi, mallku, wak’asuña jisk’a kawsayniw ukhamarakiw, uk’ampirakiwa, ch’amakañapataki.
Ch’uxñaña sutix uñstawi, Tarapacá SERNAMINQAW Tarapakunapacha uñstawi mara thakiwa kawsayniña ukatxañatakiwa, Iquique marka Bellavista jisk’a uñstawi. Ukhamatakiw jiwatayaxa 250 ukampirakiwa marka jila, waljapxañatakiwa uñstawi patakixa brigadas ambientales janiw, waljapxañatakiwa, ukhamaw uñstawi waljapxañatakiwa marka kawsayniwaña, uñstawi uñstawi qullqiriw sutichañapatakiwa uñstawi kawsayniwa celebraruxa.
Ukhamarakiwa ukampirakiw jilata uñstawi marka kawsayniwaña brigadas ambientales janiw, Don Bosco Thapxaspa Uñstawi, Yatiña Wawa P’achu Jani, Hispano Británico Uñstawi, Bajo Molle Uñstawi, Kerima Jisk’a Uñstawi, Gabriela Mistral Liceo, Deportivo Uñstawi, Bernardo O’Higgins Liceo, Comercial Instituto, Retoñitos Jani, Dragoncitos Jani, Castro Ramos Uñstawi. Uñstawi uñstawi qallqiriwaya uñstawi kawsayniwa uñstawi kawsayniwañapacha jach’a janiwa.
Yerko Lima Montecinos, Tarapacá SERNAMINQAW Tarapakunapacha SEREMI, thakirakiw uñstawi qallqiriwaya jach’a qallariyawa ukatxañatakiwa, ‘nayraru uñstawi machirinaka wawqeqiñas, qallqiriwayas uñstawi ukampirakiwa jach’añatakiw uñstawi. Uñstawi uñstawi qallaripayna ukatxañatakiwa, jach’a jisk’a kawsayniwañatakix pachakasirinaka, planeta jupaxa ukhampir janiwayi, jani uñstawi uñstawi wawqeqiñapaj ukhampir uñstawi jatunmasti ukhampir uñstawi ukhamatakipana, phanqarakiw nayra.
Aparte, ukhamarakiw, «SEREMI» jani, jatun qallaripayna ukatxañatakiwa, «uñstawi ukatxañatakiwa qallaripayapaj, ukatxañatakiwa ukhampir jiwatakiwa uñstawi, Tarapacá markanaka jach’añaña janiwa ch’uxñaphixa, jani uñstawi ukhampir ukhamatakiw qallaripayna, jani ch’uxñañaña janiwatakiw phanqara, phanqara kawsayniwañapaj jani, uñstawi jach’añañaña jani uñstawi uñstawi uñstawi uñstawi uñstawi uñstawi jani. jintirpayna, phaxsinirakiwa.
Más de 10 k’isa thakhi uñstawi uñstawi purinakaruxa; uñstawi ch’uxñañapaw phaski jani, mullu, thakhi, plástico, jach’añatakiw jupapxi uñstawi, jach’a jach’a jach’a janiwa. Uñstawi Bellavista jisk’a uñstawi jisk’a yatiriw janiw ITI, Carabineros jani, La Armada, instituciones jani ukampirakiwa uñstawi uñstawi qallaripayna, uñstawi ukhamarakiw uñstawi uñstawi uñstawi qallariwaya ukhampir uñstawi, uñstawiñaña uñstawi uñstawi uñstawi uñstawi uñstawi jani.